Okeanda issiqxona gazi – metanning vujudga kelishi siri ochildi

Massachusets texnologik universiteti olimlari jamoasi okeanda metanning vujudga kelishi sirini ochdi. Ular dengizdagi eng ko'p tarqalgan mikroblardan birida metanga aylana oladigan modddalar ajratuvchi fermentlar borligini aniqlashgan.

Sanoat va qishloq xo'jaligi katta hajmda issiqxona gazi – metanni ishlab chiqaradi. Shuningdek, ko'plab bakteriyalar ham metabolizm jarayonida metan ajratib chiqaradi. Uning bir qismi (aniqrog'i 4 foizi atmosferaga tushadi) okeanda paydo bo'ladi va bu olimlarda taajjub uyg'otgan, chunki hanuzgacha dengiz sirti yaqinida yashab, metan chiqaradigan birorta tirik mavjudot ma`lum bo'lmagan. 

Fosfat molekulasi ajragandan keyin metanga aylanadigan metilfosfonat moddasini ishlab chiqaruvchi mikroblar fermentlari bir necha yil avval aniqlangan. Bu fermentlar okean sirtida yashovchi Nitrosopumilus maritimus’da mavjud, biroq ularning boshqa keng tarqalgan mikroblarda borligi haqida hech narsa ma`lum bo'lmagan.

Vilfred van der Donk jamoasi bu fermentni boshqa dengiz mikroblarida uzoq vaqt qidirgan, biroq metilfosfonatga o'xshagan, biroq metan manbai bo'la olmaydigan HEPD fermentini topishgan. Olimlar kislorod bo'lmagan kamerada rentgen kristallografiyasini qo'llab, yetishmayotgan bo'g'in – muayyan kimyoviy reaksiyalar natijasida HEPD izlanayotgan fermentning irsiy ketma-ketligi MPnS’ga aylanishiga olib keluvchi glutamin aminokislotasini topishdi.

Olimlar irsiy bazani tekshirib, unda MPnS fermenti kabi strukturaviy konfiguratsiyaga ega bo'lgan minglab mikroblarni aniqlashdi va ulardan biri Pelagibacter ubique mikrobi okean sirtida katta miqdorlarda yashagan.

“Avvalgi tadqiqotlarga asoslangan ajoyib natijalar metilfosfonat metabolizmi kislorod bilan to'yingan okeanda metanning paydo bo'lishiga olib kelishini ko'rsatadi”, deb aytgan Havayi universitetining okeanografiya professori Devid Karl.

Metanning yuqori konsentratsiyasi oshib bormoqda, ayniqsa sayyoramizning tropik hududlarida. Olimlar hozircha bu fenomenni tushuntirib berisha olmayapti, biroq u iqlim falokatiga olib kelishidan xavotirlanishmoqda.


Комментарии (0) | Добавить: 08.12.2017
Faqat ro'yhatdan o'tgan foydalanuvchilar izoh qoldirishi mumkin. Marhamat ro'yhatdan o'ting!
[ Регистрация | Kirish ]
Поиск MP3 и Клипы

«Новости»

iPhone X smartfoni Android’da ishlovchi barcha telefonlardan uch marta ko'proq daromad keltirdi
Nokia X’ning taqdimot sanasi ma’lum bo‘ldi
Foto: Samolyotlarning “yotoqxonalari”
Toshkentda ma’muriy binolar atrofidagi panjaralar olib tashlanmoqda
AQShlik bloger halokatga uchrayotgan samolyotda to‘g‘ridan to‘g‘ri translyatsiya uyushtirdi
«Telegram bloklanganidan keyin ham g'alaba qozondi»
Kelajak oziq-ovqati: 10 yildan keyin dunyo ahli nima tanovul qiladi
Манзура билан очиқ видеоинтервью: унга Тамиладан ҳам баттар муносабатда бўлишяптими?
Президент фармони: Янги давлат мукофоти таъсис этилди
Qirg‘izistonlik o‘ymakor usta Qur’oni karimning 20 oyatini yog‘ochga o‘yib yozdi
AQSh Xitoyga qarshi yangi savdo cheklovlarini tayyorlamoqda
Yuridik ma`lumotga ega bo'lmay qayta tayyorlashdan o'tib yuridik xizmatda ishlash mumkin bo'ladi
Toshkentda 1-maydan sovuq suv narxi oshadi
1 iyuldan boshlab O'zbekistonda kobeyjing kartalari ishlab chiqariladi
Moskvada havo harorati 70 yillik rekordni yangiladi
Durov Rossiyada «Telegram» bloklanishiga munosabat bildirdi
Yaponiya korporatsiyasi O‘zbekistonda benzin ishlab chiqaradigan zavod quradi
Shavkat Mirziyoyev yana sobiq Bosh prokurorni esladi
AQSHda 522 kiloli pirog tayorladi
«Titanik» qoldiqlari auksionda sotilmoqda
Telegram o'rniga «TamTam». Foydalanuvchilar yangi messenjerga ko'cha boshladi
Rossiya Telegram'ning kulini ko'kka sovurmoqchi: App Store va Google Play’ga talab yuboriladi
«PSJ» yetti karra Fransiya chempioni bo‘ldi
Ayol-qizlar o‘rtasidagi Qur’on musobaqasining respublika bosqichi 25—26-aprel kunlari Toshkentda bo‘lib o‘tadi
Opera VPN servisi aprel oxirida yopiladi
Toshkentda mast erkakning puli, telefoni va poyabzalini olib ketgan o‘g‘ri ushlandi
Tramp Suriyadagi Rossiya obyektlariga zarba berish imkoniyatini ko‘rib chiqqan
Pop tumanida namunaviy jamoatchilik nazorat maskani ishga tushdi
«Manchester Siti» Angliyaning 5 karra chempioni
Qur’on musobaqasining final bosqichi o‘tadigan joy va sanalar aniq bo‘ldi