Okeanda issiqxona gazi – metanning vujudga kelishi siri ochildi

Massachusets texnologik universiteti olimlari jamoasi okeanda metanning vujudga kelishi sirini ochdi. Ular dengizdagi eng ko'p tarqalgan mikroblardan birida metanga aylana oladigan modddalar ajratuvchi fermentlar borligini aniqlashgan.

Sanoat va qishloq xo'jaligi katta hajmda issiqxona gazi – metanni ishlab chiqaradi. Shuningdek, ko'plab bakteriyalar ham metabolizm jarayonida metan ajratib chiqaradi. Uning bir qismi (aniqrog'i 4 foizi atmosferaga tushadi) okeanda paydo bo'ladi va bu olimlarda taajjub uyg'otgan, chunki hanuzgacha dengiz sirti yaqinida yashab, metan chiqaradigan birorta tirik mavjudot ma`lum bo'lmagan. 

Fosfat molekulasi ajragandan keyin metanga aylanadigan metilfosfonat moddasini ishlab chiqaruvchi mikroblar fermentlari bir necha yil avval aniqlangan. Bu fermentlar okean sirtida yashovchi Nitrosopumilus maritimus’da mavjud, biroq ularning boshqa keng tarqalgan mikroblarda borligi haqida hech narsa ma`lum bo'lmagan.

Vilfred van der Donk jamoasi bu fermentni boshqa dengiz mikroblarida uzoq vaqt qidirgan, biroq metilfosfonatga o'xshagan, biroq metan manbai bo'la olmaydigan HEPD fermentini topishgan. Olimlar kislorod bo'lmagan kamerada rentgen kristallografiyasini qo'llab, yetishmayotgan bo'g'in – muayyan kimyoviy reaksiyalar natijasida HEPD izlanayotgan fermentning irsiy ketma-ketligi MPnS’ga aylanishiga olib keluvchi glutamin aminokislotasini topishdi.

Olimlar irsiy bazani tekshirib, unda MPnS fermenti kabi strukturaviy konfiguratsiyaga ega bo'lgan minglab mikroblarni aniqlashdi va ulardan biri Pelagibacter ubique mikrobi okean sirtida katta miqdorlarda yashagan.

“Avvalgi tadqiqotlarga asoslangan ajoyib natijalar metilfosfonat metabolizmi kislorod bilan to'yingan okeanda metanning paydo bo'lishiga olib kelishini ko'rsatadi”, deb aytgan Havayi universitetining okeanografiya professori Devid Karl.

Metanning yuqori konsentratsiyasi oshib bormoqda, ayniqsa sayyoramizning tropik hududlarida. Olimlar hozircha bu fenomenni tushuntirib berisha olmayapti, biroq u iqlim falokatiga olib kelishidan xavotirlanishmoqda.


Комментарии (0) | Добавить: 08.12.2017
Faqat ro'yhatdan o'tgan foydalanuvchilar izoh qoldirishi mumkin. Marhamat ro'yhatdan o'ting!
[ Регистрация | Kirish ]
Поиск MP3 и Клипы

«Новости»

Kunduzgi uyqu hayot uchun xavfli deb topildi
Nonushtaga banan? Yo‘q, bu xavfli
Oiladagi janjalda uka halok bo'ldi
Ekologik falokatda faqat Rossiya manfaat olishi mumkinligi ma`lum bo'ldi
Tramp Xitoyni “talon-tarojlik”da aybladi
Pxenyandagi parad ko'p yillar davomida ilk marta ballistik raketalar namoyishisiz o'tdi
Olimlar uyqusizlik sabab semirish ehtimoli yuqori ekanligini aniqlashdi
O‘zbekistonda Facebook bilan bog‘liq muammolar fonida mobil VPN ommaviyligi keskin oshdi
Bosh vazir o'rinbosari: «Ayollarga nisbatan zo'ravonlikka chek qo'yaylik!»
Ilonlar qurg'oqchilikdan keyin kamroq, yog'ingarchilikdan keyin ko'proq chaqishi aniqlandi
2019 yilda O'zbekistonda ko'pkari bo'yicha ilk jahon chempionati o'tkaziladi
Mi 8 Pro xalqaro bozorga chiqyapti – u Xiaomi’ning yangi flagmanimi?
Ikki daqiqada uyquga ketish mumkin. Amerikalik harbiylar usuli
“Ular me’yordan chiqishgan”. Olimjon Xudoynazarov “Dizayn” jamoasining tarqalgan audiolariga munosabat bildirdi (video)
Jurnalistlar Trampni sovuq urush uslubida masxara qildi
Saloh Misr terma jamoasi o'yinida 2 gol urib, 2 golga pas berdi va 2 penaltini urolmadi
Rustam Sa’diyev “Baron 2” filmining suratga olish ishlari qaysi davlatlarda bo‘lib o‘tishini ma’lum qildi
«Telegram»ning «klon»i paydo bo‘ldi
Alisher Usmonov tug‘ilgan kunini taniqli oligarxlar bilan Toshkentda nishonlamoqchi
Majburiy mehnatga jalb qilinganlar uchun ishonch telefonlari ishga tushirilmoqda
O'zbekistonda 10 sentabrdan 9 raqamli raqamlash tizimiga o'tiladi
Salbiy kayfiyatda uyg'onish – o'ta xavfli
Shahram G'iyosov navbatdagi raqibini ma`lum qildi. Bu uning faoliyatidagi eng kuchli raqib
Tramp Apple’ga ishlab chiqarishini AQShga qaytarishni tavsiya qildi
Ayrim mahsulotlarni birga iste`mol qilib bo'lmaydi. Shu to'g'rimi?
15 sentabr “Avtomobilsiz kun” aksiyasiga start beriladi
Makgregor UFC chempioni bo'lgan qizga ruhiy jarohat yetkazdi
Pasport yo'qolganda nima qilish kerak
Qanday xodimlarga dastlabki sinov belgilanmaydi?
Facebook ishlamayaptimi: unda sizga VPN yordam beradi